Soru - 2

  Foton enerjisinin artışı aşağıdakilerden hangisinin artmasına sebep olur ? 

Lisans Tezimden Notlar - 13 (Teorik Kavramlar - Enerji Akısı)

Enerji Akısı

       Aynı alan geometrisinde, eğer ΔA alanına ΔE lik bir enerji akısı etki ediyorsa, P noktasındaki enerji akısını şu şekilde ifade edebiliriz:

Lisans Tezimden Notlar - 12 (Teorik Kavramlar - Akı)

AKI

        Şekilde gösterildiği üzere; ışınların gelme doğrultularına dik konumda bulunan A alanına N tane foton ışını nüfuz etmektedir. Eğer P noktasında seçilen ΔA alanı küçük boyutlarda ve bu alan içerisinden geçen foton sayısı ΔN ise P noktasındaki akı , ΨN (birim alandaki parçacık sayısı);

                 Tesir kesiti ΔA olan ortamın P noktasındaki akının şematik gösterimi                                            

      ΨN , m^-2 birimiyle ifade edilir. Ortalama akı olan N/A 'nın sayısal değeri, ışınların girdiği alan ,A, boyutunun altında bir değere sahiptir. Dolayısıyla akı dN/dA ile gösterilebilir [1][2].

[1] Subramania Jayaraman, Lawraence H.Lanzl.Springer,  Clinical Radiotherapy Physics,Second Edition , 2004

[2] Recep Kandemir, "External Radyoterapide Foton Doz Algoritmalarının Araştırılması" , Lisans Bitirme Projesi, 2012

Lisans Tezimden Notlar - 11 (Kohorent Saçılma)

Kohorent Saçılma

     Radyoterapide 100keV altındaki enerjiler yumuşak dokular için önemsizdir. Dolayısıyla kohorent saçılma radyasyon terapisinde çok önemli bir etkileşim değildir.

        Ayrıca kohorent saçılmayla yüklü parçacıklara enerji kazandırılmaz.Bunun anlamı , kohorent saçılma sadece düşük enerjili fotonları saptırmada önemlidir ve depolanan enerjiden doğrudan sorumlu değildir. Kohorent saçılma bir atomik elektronun yakınından geçerek onun anlık salınım (titreşim) yapmasına sebep olan bir elektromanyetik dalgadan meydana gelir. Bu titreşim atomdaki tüm elektronlardan elektromanyetik radyasyon yayılmasına sebep olabilir. Bu nedenle bu radyasyon kohorent (İki veya daha fazla dalganın aynı fazda veya aralarında sabit bir faz farkına sahip olmaları anlamına gelir) olarak adlandırılır [1][2].

Lisans Tezimden Notlar - 10 (Çift Oluşumu)

Çift Oluşumu

       Fotonların soğurulmasında karşılaşılan ve öncekilerden tamamen farklı olan diğer bir etkileşme çift oluşumu olayıdır. Yüksek foton enerjilerinde meydana gelen bu etkileşmede soğurucu atomun çekirdeğinin yük alanının etkisiyle bir foton yok olarak artı ve eksi yüklü iki elektron meydana gelir [1]. Bu olay genellikle bir fotonun, atom çekirdeğinin yakınından geçerken meydana gelmekle birlikte, bazen de foton bir elektronun yakınından geçerken de meydana gelebilir. Çift oluşumu olayında foton, enerjisinin tamamını aktararak yok olur [2].

Lisans Tezimden Notlar - 7 (Radyasyonun Madde ile Etkileşimi)

Radyasyonun Madde ile Etkileşimi

        Elektromanyetik radyasyon temelde madde içerisinde atomik elektronlarla etkileşir. Etkileşme mekanizması, etkileşme olasılığı ve enerji kaybı gelen radyasyonun yüküne,enerjisine girdiği ortamın atom numarasına ve  ortamın yoğunluğuna bağlı olarak değişir [1].

Fotonların Madde ile Etkileşimi

          Fotonlar girdikleri ortam atomlarının elektronları ve çekirdeği ile bir çok farklı yollardan etkileşirler. Fakat EM dalga olduklarından yük ve kütle söz konusu değildir. Bu nedenle ortamla etkileşme mekanizmaları yüklü parçacıkların madde ile etkileşmesinden çok farklıdır. Tek enerjili bir foton demetinin intensitesi (şiddet) geçtiği ortam kalınlığı ile üstel olarak azalır.

Kısa Kısa Notlar . . .

         "External Radyoterapide Foton Doz Algoritmalarının Araştırılması" adlı lisans bitirme projemi sizlerle paylaşmak istiyorum. Bu paylaşımı elimden geldiğince sıklıkla ve kısa kısa haber başlıklarında yapmayı planlıyorum. 

           Yaralı olması dileğiyle.